وزنهبرداری ورزشی است که شامل بلند کردن وزنههای مختلف است. در شکل مدرن آن ورزشکار باید دارای قدرت، سرعت، تکنیک، تعادل و هماهنگی در هنگام برداشتن وزنه باشد.
این ورزش از نخستین دوره بازیهای المپیک (۱۸۹۶) جزو رشتههای المپیکی بود. وزنهبرداری در حال حاضر تنها ورزش قدرتی است که در المپیک وجود دارد. وزنهبرداری در تمام کشورهای جهان رواج دارد، اما در کشورهای ترکیه، بلغارستان و یونان ورزشی سنتی است. روسیه، چین و کشورهای اروپای شرقی اغلب دارای وزنهبرداران درجه یکی بودهاند.
تاریخچه وزنه برداری
بشر برای حفاظت خود در غارها، ناگزیر به جابجایی سنگهای بزرگ برای قرار دادن در مقابل ورودی آنها بوده است. مصریها برای ساختن مجسمههای عظیم فراعنه و اهرام ثلاثه، مردانقوی آن روز جهان را در کنار نیل گرد آوردند و آنها را به ساختن مجسمههای سنگی وا داشتند.
کاوشهای باستانشناسی نشان میدهد وزنهبرداری و وزنه پرانی به همراه دو و میدانی و ژیمناستیک در یونان باستان تمرین میشده است. همچنین وزنهبرداری و وزنهپرانی جزئی از بازیهای تیلیتیان ایرلندیها در ۴۰۰۰ سال قبل بوده است. “میلو” از اهالی “کورتونا” سالهای سال قهرمان المپیک باستان بود و مدت ۲۸ سال مقام خود را حفظ کرد.
او اولین وزنهبردار علمی در دنیاست که پیشرفت و ترقی و قدرت خود را بطور مرتب و کمکم بدست آورد. بدین ترتیب که گوسالهای را هر روز از زمین بلند میکرد و روی دو دست قرار میداد و تا هنگامی که گاو تنومندی شد آن را بر سر دست میبرد. تاریخ این کار را ۶۸۴ سال قبل از میلاد نوشتهاند و در حقیقت وزنهبرداری جدید از اساس کار میلو پیروی میکند.
اولین آثار بوجود آمدن این ورزش زمانیست که در یونان باستان ورزشکاران به وزنهپرانی (پرتاب دیسک و وزنه) عادت داشتهاند و لغت یونانی “هالترس” (پرتاب صفحه یا دیسک هالتر) ریشه وزنهبرداری امروزی است. وزنهبرداری جدید در اروپا توسط اروپاییان پایهگذاری شد و به نظر میرسد که در وهله نخست جوانان روستایی بدین کار دست زدند تا قدرت و برتری خود را نسبت به همسالان خود نشان دهند و با قدرت خود توجه دوشیزگان را جلب نمایند.
کار نمایش جوانان در بلند کردن وزنه کمکم آنقدر بالا گرفت که مسابقههایی ترتیب داده میشد و در آن زنان و مردان بیشماری برای تماشا گرد هم میآمدند و این مسابقات، محک قدرت و نیرومندی جوانان بود.
مدال آوران وزنه برداری ایران در بازیهای المپیک
تا کنون ۸ وزنه بردار ایرانی افتخار کسب مدال در رقابتهای المپیک را به دست آورده اند. در این میان اولین مدال را جعفر سلماسی در المپیک ۱۹۴۸ لندن به دست آورد که این نخستین مدال ورزش ایران در المپیک ها بود.
اولین طلای وزنه برداری ایران را محمد نصیری در المپیک ۱۹۶۸ مکزیکو سیتی به گردن آویخت. نصیری با کسب ۳ مدال المپیکی (یک طلا، یک نقره و یک برنز) پرمدال ترین وزنه بردار المپیکی کشورمان به شمار می رود.
پرافتخارترین وزنه بردار المپیکی ایران نیز حسین رضازاده است که در ۲ المپیک متوالی صاحب ۲ گردن آویز طلا شد. هنرنمائی های حسین رضازاده در المپیک های ۲۰۰۰ سیدنی و ۲۰۰۴ آتن، هرگز فراموش نخواهد کرد.
تاکنون این وزنه برداران توانسته اند در رقابتهای المپیک پرچم ایران را به اهتزاز دربیاورند:
۱- جعفر سلماسی مدال برنز ۱۹۴۸ لندن
۲- محمود نامجو مدال نقره ۱۹۵۲ فنلاند، مدال برنز ۱۹۵۶ ملبورن
۳- علی میرزایی مدال برنز ۱۹۵۲ فنلاند
۴- اسماعیل علم خواه مدال برنز ۱۹۶۰ رم
۵- محمد نصیری مدال طلای ۱۹۶۸ مکزیکو سیتی، مدال نقره ۱۹۷۲ مونیخ، مدال برنز ۱۹۷۶ مونترال
۶- پرویز جلایر مدال نقره ۱۹۶۸ مکزیکو سیتی
۷- حسین توکلی مدال طلای ۲۰۰۰ سیدنی
۸- حسین رضازاده مدال طلای ۲۰۰۰ سیدنی، مدال طلای ۲۰۰۴ آتن
۹- کیانوش رستمی مدال برنز ۲۰۱۲ لندن
۱۰- نواب نصیر شلال مدال نقره ۲۰۱۲ لندن
۱۱- سجاد انوشیروانی مدال نقره ۲۰۱۲ لندن
۱۲- بهداد سلیمی مدال طلای ۲۰۱۲ لندن