تفاوت آفت دهان با زگیل دهانی
شاید برای شما هم پیشآمده باشد که در دهان خود یک زخم یا برجستگی ببینید و ندانید که آفت است یا چیز دیگری. آفت دهان و زگیل دهانی هر دو ضایعاتی هستند که ممکن است در دهان ایجاد شوند، اما دلیل، ظاهر و روش درمان آنها کاملاً با هم فرق میکند.
شناختن تفاوتهای آفت دهان با زگیل دهانی به شما کمک میکند تا بتوانید بهموقع و درست برای درمان آنها اقدام کنید. در این مقاله به بررسی دقیق تفاوت آفت دهان با زگیل دهانی میپردازیم. ضمناً برای کسب اطلاعات دقیقتر میتوانید به یک متخصص بیماریهای دهان مراجعه کنید تا بهصورت تخصصی بیماری مدنظرتان تشخیص داده شود و فرایند درمان آغاز شود .
آفت دهان چیست؟
آفت دهان یک زخم دردناک و کوچک است که معمولاً در قسمتهای داخلی دهان مثل داخل لبها، گونهها، زیر زبان یا لثهها ظاهر میشود. این ضایعات معمولاً بهصورت تک یا چندتایی و با ظاهری گرد یا بیضیشکل دیده میشوند.
رنگ آنها معمولاً سفید یا خاکستری است و یک حلقه قرمزرنگ دور آنها را احاطه کرده است. علت دقیق آفت دهان هنوز به طور کامل مشخص نیست، اما عوامل زیادی در ایجاد آن نقش دارند. برخی از اصلیترین علتها عبارتاند از:
- استرس و اضطراب
- ضربه یا آسیب به دهان (مثلاً گازگرفتن تصادفی گونه یا استفاده از مسواک سفت)
- تغییرات هورمونی (بهخصوص در خانمها)
- کمبود ویتامینها و مواد معدنی مانند ویتامین B12، آهن یا روی
- حساسیت به بعضی غذاها (مانند شکلات، قهوه یا غذاهای تند و اسیدی)
زگیل دهانی چیست؟
زگیل دهانی (Oral Warts) ضایعهای گوشتی و غیرسرطانی است که در بخشهای مختلف دهان از جمله زبان، لبها، لثهها، سقف دهان و داخل گونهها رشد میکند. این ضایعات معمولاً به شکل یک برجستگی کوچک و نرم با سطحی شبیه به گلکلم یا توتفرنگی هستند.
رنگ آنها ممکن است صورتی، سفید یا همرنگ با بافتهای اطراف باشد. زگیلهای دهانی اغلب بدون درد هستند و ممکن است بهصورت تکی یا خوشهای ظاهر شوند.
عامل اصلی ایجاد زگیل دهانی، ویروس پاپیلومای انسانی یا همان HPV است. انتقال HPV به دهان و در نتیجه ایجاد زگیل دهانی، عمدتاً از طریق تماس مستقیم با فرد آلوده رخ میدهد. مهمترین راههای انتقال عبارتاند از:
- رابطه جنسی دهانی:شایعترین و اصلیترین راه انتقال HPV به دهان، رابطه جنسی دهانی با فردی است که به این ویروس آلوده است. HPV میتواند در ناحیه تناسلی یا گلو وجود داشته باشد و از طریق این تماس منتقل شود.
- تماس پوستی:تماس مستقیم دهان با ضایعات پوستی یا زگیلهای فعال روی دست، لب یا سایر نقاط بدن فرد آلوده نیز میتواند باعث انتقال ویروس شود.
- استفاده مشترک از وسایل شخصی:اگرچه نادر است، اما احتمال انتقال ویروس از طریق وسایلی مثل مسواک، رژ لب، تیغ اصلاح یا ظروف غذاخوری که با دهان فرد آلوده تماس داشتهاند، وجود دارد. به همین دلیل، رعایت بهداشت فردی و استفاده از لوازم شخصی اختصاصی اهمیت زیادی دارد.
- انتقال از مادر به نوزاد:در موارد بسیار نادر، ممکن است ویروس HPV از مادر آلوده به نوزاد در هنگام زایمان منتقل شود.
تفاوتهای کلیدی آفت دهان و زگیل دهانی
مهمترین تفاوت آفت و زگیل در این است که آفت زخمی دردناک و غیرمسری است که معمولاً در مدت کوتاهی بهبود مییابد، درحالیکه زگیل ضایعهای بیدرد و مسری است که مدتزمان بیشتری باقی میماند.
آفت به دلیل یک عامل داخلی یا خارجی موقت ایجاد میشود، اما زگیل نتیجه یک عفونت ویروسی است. در جدول زیر تفاوتهای این دو را بهتر متوجه خواهید شد:
| ویژگی | آفت دهان | زگیل دهان |
| علت | نامشخص (عوامل زمینهای مثل استرس، ضربه، کمبود ویتامین) | ویروس پاپیلومای انسانی (HPV) |
| ظاهر | زخم گرد یا بیضی با مرکز سفید یا خاکستری و حاشیه قرمز | برجستگی شبیه گلکلم، نرم و به رنگ صورتی یا سفید |
| درد | بسیار دردناک، به هنگام خوردن و صحبتکردن | معمولاً بیدرد |
| سرایت | غیرمسری | مسری، از طریق تماس مستقیم |
| مدت زمان | معمولاً ۷ تا ۱۴ روز و به خودی خود خوب میشود | میتواند برای ماهها یا حتی سالها باقی بماند |
| محل شایع | داخل لب، گونه، زیر زبان، لثه | هر نقطه از دهان (زبان، لب، لثه، سقف دهان) |
چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟
با اینکه اکثر آفتها خودبهخود خوب میشوند، اما در بعضی شرایط نیاز است که به پزشک مراجعه کنید. در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر حتماً به یک متخصص بیماریهای دهان مراجعه کنید:
- اگر آفت یا زگیل پس از دو هفته بهبود پیدا نکرد.
- اگر ضایعه بسیار بزرگ و دردناک است و خوردن و آشامیدن را سخت کرده است.
- اگر آفت یا زگیل مرتب عود میکند و در فواصل زمانی کوتاه دوباره ظاهر میشود.
- اگر همزمان با ضایعه، تب یا علائم دیگری مثل تورم غدد لنفاوی دارید.
- اگر مطمئن نیستید که ضایعه آفت است یا زگیل، بهتر است برای تشخیص دقیق به پزشک مراجعه کنید.
جمعبندی
آفت دهان و زگیل دهانی باوجود شباهت در محل ایجاد، دو عارضه کاملاً متفاوت هستند. آفت یک زخم دردناک و غیرمسری است که معمولاً به دلیل استرس یا آسیب ایجاد میشود و بهسرعت بهبود مییابد.
در مقابل، زگیل یک ضایعه بیدرد و مسری است که توسط ویروس HPV ایجاد میشود و میتواند برای مدت طولانی باقی بماند. شناختن این تفاوتها به شما کمک میکند تا بتوانید در صورت نیاز بهموقع برای درمان اقدام کنید و سلامت دهان خود را حفظ کنید.
توجه : مطالب بخش بهداشت و سلامت سایت نمناک از منابع خارجی ترجمه شده و تنها جنبه اطلاع رسانی و آموزشی دارد . از اینرو توصیه پزشکی تخصصی تلقی نمی شوند و نباید آنها را جایگزین مراجعه به پزشک جهت تشخیص و درمان دانست .
